Category: System przemysłowy

WIELKI KRYZYS

Wielki kryzys spowodował bar­dzo pokaźny spadek produkcji. W latach 1929—1933 globalna wydajność gospodarki prywatnej zmalała w granicach od jednej trzeciej do połowy. Sam ogrom tego spadku tak jak nigdy przedtem kon­centrował uwagę na tendencjach globalnej wydaj­ności gospodarki i na ich dalekosiężnym wpływie na losy gospodarcze i polityczne. Rzecz charakte­rystyczna, wzrost produkcji mniej zaprzątał umy­sły niż zmniejszenie bezrobocia. „Naszym najważ­niejszym, podstawowym zadaniem jest znów dać ludziom pracę” — powiedział Roosevelt w swoim pierwszym przemówieniu inauguracyjnym. Ale czy to pośrednio, czy też na marginesie wysiłków zmierzających do zmniejszenia niepewności gospo­darczej zwiększenie produkcji zaczęło nabierać co­raz donioślejszego znaczenia dla liberalizmu poli­tycznego w jego amerykańskiej postaci.

Witaj na blogu! Nazywam się Arkadiusz Dobrzański i prowadzę małą lokalną agencję reklamową. Blog to forma mojej odskoczni, zamieszczam tutaj informacje dotyczące świata mediów. Mam nadzieję, że spodobają Ci się moje wpisy i zostaniesz na dłużej.

ZBIOROWY POPYT

A potem w roku 1936 pojawił się na widowni John Maynard Keynes. W jego systemie najważ­niejsze było pojęcie zbiorowego popytu na wydaj­ność gospodarki, które określało wysokość jej glo­balnej produkcji. W zależności od różnych czyn­ników produkcja może osiągnąć stan równowagi na wysokim bądź niskim poziomie. Nie zdradzała ona żadnej niezmiennej tendencji do zatrzymania się na takim szczególnym poziomie, na którym wszy­scy chętni do pracy robotnicy mieliby szansę zdo­być zatrudnienie. A kierując zbiorowym popy­tem — najbardziej oczywistymi sposobami było zwiększanie popytu poprzez wydatki rządowe prze­kraczające wpływy z podatków lub zmniejszanie go poprzez podatki przekraczające wydatki — rząd mógł wpływać na poziom produkcji.

Witaj na blogu! Nazywam się Arkadiusz Dobrzański i prowadzę małą lokalną agencję reklamową. Blog to forma mojej odskoczni, zamieszczam tutaj informacje dotyczące świata mediów. Mam nadzieję, że spodobają Ci się moje wpisy i zostaniesz na dłużej.

PŁYNĄCE KORZYŚCI

Korzyści płynące z udanego zabiegu z poziomem produkcji były zdumiewające. Wzrost produkcji oznaczał zmniejszenie bezrobocia, niepewności w rolnictwie, groźby bankructwa wiszącej nad drobnymi przedsiębiorcami, ryzyka inwestorów, kłopotów finansowych władz stanowych i miej­skich, a nawet w jakimś stopniu przeludnienia, któ­re wynika stąd, że ludzi nie stać na kupno bądź wynajmowanie oddzielnych domów i muszą się gnieździć w ciasnych pomieszczeniach. Właściwie żaden problem społeczny nie pozostał nietknięty. A w kilka lat po Keynesie poziom produkcji stał się czynnikiem krytycznym mobilizacji wojennej. Głównie dzięki wzrostowi produkcji mogliśmy sprostać wojskowym wymogom drugiej wojny światowej.

Witaj na blogu! Nazywam się Arkadiusz Dobrzański i prowadzę małą lokalną agencję reklamową. Blog to forma mojej odskoczni, zamieszczam tutaj informacje dotyczące świata mediów. Mam nadzieję, że spodobają Ci się moje wpisy i zostaniesz na dłużej.

WRAŻENIE NA UMYŚLE

W rezultacie produkcja nie tylko wywierała wra­żenie na umysł liberała. Stała się jego programem i zawładnęła jego myślami na ‚kształt monopolu. Nastąpiło tu najbardziej chyba zbliżone do al­chemii zjawisko w dziedzinie polityki. Wzrost pro­dukcji rozwiązał lub zdawał się rozwiązywać pra­wie wszystkie problemy społeczne dnia bieżącego.Co więcej, przynajmniej przez pewien czas prak­tyczne zainteresowanie globalną wydajnością go­spodarki stało się prawem obywatelskim liberała. Konserwatyści wahali się, czy zrezygnować ze zrównoważonego budżetu, stanowiącego od tak dawna kanon mądrości obiegowej. Ale to było niezbędne. Kierowanie poziomem produkcji ozna­czało również wzrost roli rządu. Tego także kon­serwatyści nie mogli strawić, gdyż rząd zyskiwał prestiż, z jakiego pierwotnie korzystała wyłącznie produkcja prywatna.

Witaj na blogu! Nazywam się Arkadiusz Dobrzański i prowadzę małą lokalną agencję reklamową. Blog to forma mojej odskoczni, zamieszczam tutaj informacje dotyczące świata mediów. Mam nadzieję, że spodobają Ci się moje wpisy i zostaniesz na dłużej.

WPŁYW NA UMYSŁ

A co najważniejsze ze względu na wpływ na umysł liberała, obietnica wzrostu produkcji i zmniejszenia bezrobocia pozwalała wygrywać wy­bory. Od schyłku lat trzydziestych do początku lat pięćdziesiątych obietnica zachowania wysokiego poziomu produkcji, a co za tym idzie, wysokiego stanu zatrudnienia zapewniała liberałowi głosy wy­borców w Stanach Zjednoczonych, i to zapewniała niezawodnie. Prawie to samo da się powiedzieć o  brytyjskiej lewicy. Obietnica „ponownego poru­szenia tego kraju”, tj. przyśpieszenia wzrostu pro­dukcji, pomogła w 1960 roku Johnowi F. Kennedy’emu zdobyć najwyższy urząd publiczny. Rzuca się tutaj w oczy jeszcze jedna ciekawo­stka dotycząca pozycji liberała.

Witaj na blogu! Nazywam się Arkadiusz Dobrzański i prowadzę małą lokalną agencję reklamową. Blog to forma mojej odskoczni, zamieszczam tutaj informacje dotyczące świata mediów. Mam nadzieję, że spodobają Ci się moje wpisy i zostaniesz na dłużej.

PODKREŚLANE ZNACZENIE WZROSTU

Zwycięstwa w la­tach trzydziestych i przez dalszych lat dziesięć zawdzięczał obietnicy wzrostu produkcji, który eliminował bezrobocie. To było coś niesłychanie do­niosłego. Ale odkrywszy produkcję, liberał nie chciał z niej zrezygnować. Nadal podkreślał zna­czenie wzrostu produkcji w okresach, kiedy ozna­czało to nie eliminację rażącego bezrobocia, ale wzrost wydajności ludzi już zatrudnionych. Krótko mówiąc, liberał wierzył, że wzrost produkcji po­zostaje probierzem sukcesu politycznego nawet wówczas, gdy oznacza zwiększenie już i tak znacz­nej podaży towarów. Między wzrostem produkcji, który likwiduje szerzące się bezrobocie, a wzro­stem, który przyczynia się do zwiększenia zamoż­ności, zachodzi różnica nie ilościowa, lecz jakościo­wa.

Witaj na blogu! Nazywam się Arkadiusz Dobrzański i prowadzę małą lokalną agencję reklamową. Blog to forma mojej odskoczni, zamieszczam tutaj informacje dotyczące świata mediów. Mam nadzieję, że spodobają Ci się moje wpisy i zostaniesz na dłużej.

NACISK NA PRODUKCJĘ

Ponieważ w dalszym ciągu kładli nacisk na produkcję, liberałowie, którzy niegdyś osiągali wielkie rezultaty, niepostrzeżenie dla siebie sa­mych osiągnęli wyniki znacznie skromniejsze. Nic dziwnego. W tym samym stopniu co inni ludzie li­berałowie oparli się na wyszukanej argumentacji, za pomocą której przekonujemy sami siebie o usta­wicznej konieczności zwiększania naszego zasobu dóbr konsumpcyjnych. Ale to dygresja. Na razie wystarczy stwierdzić, że Keynes kierował wzrok liberałów na produkcję, sukcesy polityczne natomiast związały z produkcją ich grupowe interesy. Stanowisko Keynesowskie stało się jak zwykle nową mądrością obiegową.

Witaj na blogu! Nazywam się Arkadiusz Dobrzański i prowadzę małą lokalną agencję reklamową. Blog to forma mojej odskoczni, zamieszczam tutaj informacje dotyczące świata mediów. Mam nadzieję, że spodobają Ci się moje wpisy i zostaniesz na dłużej.

KWESTIONOWANA MĄDROŚĆ

Albo taka była nie zakwestionowana mądrość aż do obecnych czasów. Browning zauważył, że Jo­wisz strącił Tytanów, nie kiedy zabrali się do pię­trzenia gór, ale gdy ostatnia skała miała uwieńczyć ich dzieło. To samo dzieje się z produkcją. W chwi­li gdy jej pozycja wydała się niezachwiana, kiedy wspierały ją prawdziwe interesy grupowe konser­watystów na kierowniczych stanowiskach i liberal­nych intelektualistów, fasada zaczęła pękać.W ostatnich latach rysy się poszerzyły. Nie ulega wątpliwości, że zainteresowanie produkcją jako taką jest wciąż znaczne. Prddukcja odziedziczyła zainte­resowanie, jakim niegdyś darzono równość i nędzę. Jej pozycję nadal poważnie wzmacniają usługi na rzecz bezpieczeństwa gospodarczego.

Witaj na blogu! Nazywam się Arkadiusz Dobrzański i prowadzę małą lokalną agencję reklamową. Blog to forma mojej odskoczni, zamieszczam tutaj informacje dotyczące świata mediów. Mam nadzieję, że spodobają Ci się moje wpisy i zostaniesz na dłużej.

PRESTIŻ PRODUKCJI

Argumentem na jej rzecz pozostaje wyszukana i tradycyjna, choć naciągnięta teoria popytu konsumpcyjnego. Ale dla businessmanów produkcja nie oznacza już nie­zachwianego prestiżu. Dla liberalnych polityków nie jest już ona niezawodną receptą na zdobycie urzędu publicznego. Prestiż produkcji zależy od prestiżu towarów. W bardziej krytycznie nastawionych warstwach społeczeństwa amerykańskiego od dawna panowa­ła moda na awersję do „gratów”. W takich krę­gach pokoje umeblowane na wysoki połysk, wy­myślne rożny, szerokie ekrany telewizyjne i wspa­niałe samochody nie zyskują już poklasku. Mogą nawet zachęcać do niewinnej towarzyskiej obmo­wy. Pożądana jest teraz pewna niedbałość w ubio­rze, niemal powszechnie panująca wśród młodych. Stanowi ona wyraz umiarkowanego jeszcze, ale już wymownego buntu przeciwko towarom i nie­zgody na to, by źródłem potrzeb była rywalizacja.

Witaj na blogu! Nazywam się Arkadiusz Dobrzański i prowadzę małą lokalną agencję reklamową. Blog to forma mojej odskoczni, zamieszczam tutaj informacje dotyczące świata mediów. Mam nadzieję, że spodobają Ci się moje wpisy i zostaniesz na dłużej.

WIĘCEJ DO MYŚLENIA

Jeszcze więcej daje do myślenia przekonanie businessmana, że jego pozycja w społeczności jest chwiejna. Powstanie przemysłu reklamowego, któ­rego klientela w przeważającej mierze rekrutuje się spośród kierowników przedsiębiorstw, dowodzi, że osiągnięcie w businessie nie budzi już samo przez się poklasku. W najlepszym razie wymaga ono reklamy. Ale pierwszym zadaniem pracownika biura reklamy, kiedy przyjmuje klienta z busine­ssu, jest „przeróbka” jego podobizny, by zawierała coś więcej poza tym, że dany człowiek produkuje towary. Osobnik poddany zabiegom pracownika biura reklamy musi być mężem stanu, mecenasem nauki lub kimś ważnym w administracji. Stopnio­wo należy odkrywać lub wymyślać jakąś artystycz­ną bądź intelektualną cechę-jego osobowości. Bu­sinessman, który czytuje „Business Week”, nie zdobędzie sławy. Ten, który czytuje Prousta, będzie kiedyś wielki.

Witaj na blogu! Nazywam się Arkadiusz Dobrzański i prowadzę małą lokalną agencję reklamową. Blog to forma mojej odskoczni, zamieszczam tutaj informacje dotyczące świata mediów. Mam nadzieję, że spodobają Ci się moje wpisy i zostaniesz na dłużej.